Skip to content
Privacy en GDPR

Is een biometrische prikklok legaal in België? Vingerafdruk, gezichtsherkenning en de GBA

Een prikklok met vingerafdruk of gezichtsherkenning lijkt sluitend, maar verwerkt bijzondere persoonsgegevens. In 2024 legde de Gegevensbeschermingsautoriteit daarvoor een boete van €45.000 op. Dit zegt de GBA, dit is het risico, en dit zijn de alternatieven die de wet van 2027 wél vraagt.

Bijgewerkt op 8 september 2026

Wat biometrie is, en waarom de lat zo hoog ligt

Een vingerafdruk, een gezichtsscan of een irisscan is een biometrisch gegeven: een fysieke eigenschap waarmee je iemand uniek identificeert. Onder artikel 9 van de AVG (GDPR) zijn dat bijzondere persoonsgegevens, dezelfde categorie als gezondheidsgegevens. De verwerking ervan is in principe verboden, tenzij een uitzondering geldt. Een prikklok die met een vingerafdruk werkt, verwerkt dus per definitie bijzondere gegevens van elke werknemer, elke dag, meerdere keren.

Wat de Gegevensbeschermingsautoriteit besliste

Op 6 september 2024 legde de Geschillenkamer van de Gegevensbeschermingsautoriteit (GBA) een werkgever een administratieve boete van €45.000 op voor een tijdsregistratiesysteem met vingerafdrukken (beslissing 114/2024). Drie lessen uit die beslissing:

  1. Toestemming is geen basis. Door de gezagsverhouding tussen werkgever en werknemer kan toestemming niet als “vrij” gelden. Een werknemer die “akkoord” tekent, geeft dus geen geldige rechtsgrond.
  2. Noodzaak ontbreekt. Tijdsregistratie kan even goed zonder biometrie: met een prikklok, een kaart, een badge of een toegangscode. Zolang die alternatieven bestaan, is een vingerafdruk niet noodzakelijk en dus niet toegelaten.
  3. Ook de rest moet kloppen. De werkgever werd bovendien gesanctioneerd voor het niet respecteren van doelbinding en minimale gegevensverwerking, en voor gebrekkige informatie aan de werknemers.

De GBA publiceert op haar website een themapagina over biometrie op de werkplek met dezelfde lijn: enkel als het echt niet anders kan, en dan met strikte voorwaarden.

Wat als je het toch overweegt?

Dan moet je kunnen aantonen dat geen enkel minder ingrijpend alternatief werkt, een geldige rechtsgrond hebben die niet op toestemming steunt, een gegevensbeschermingseffectbeoordeling (DPIA) uitvoeren, de biometrische sjablonen zo beperkt mogelijk bewaren, je werknemers volledig informeren en een niet-biometrisch alternatief aanbieden aan wie dat wil. Voor een kmo met vijf medewerkers is dat traject zwaarder dan de hele registratieplicht zelf, en de kans dat de noodzaak overeind blijft, is klein.

Wat wél volstaat

De wet van 2027 vraagt een systeem dat objectief, betrouwbaar en toegankelijk is; ze vraagt nergens biometrie. Deze methodes voldoen aan de drie criteria zonder bijzondere gegevens:

  • Persoonlijke pincode op een gedeelde tablet of computer: de registratie is aan één persoon gekoppeld.
  • QR-code aan de ingang die de medewerker met zijn telefoon scant, gevolgd door zijn pincode of app-account.
  • App op de eigen telefoon, met een persoonlijk account.
  • Badge of kaart bij een klassiek toestel.

Zorg in elk geval dat de medewerker zijn eigen uren kan inkijken, dat correcties gelogd worden met reden, en dat je in het arbeidsreglement of een privacyverklaring vermeldt wat je registreert, waarom, wie het ziet en hoe lang je het bewaart. Registreer je bij het klokken ook de GPS-locatie, beperk dat dan tot het moment zelf en zeg het erbij.

Conclusie

Een biometrische prikklok is in België niet verboden, maar in de praktijk bijna nooit te verantwoorden voor tijdsregistratie: er zijn altijd minder ingrijpende alternatieven, en toestemming van werknemers telt niet. De boete van €45.000 uit 2024 is de duidelijkste waarschuwing tot nu toe. Kies een pincode, een QR-code of een app: even sluitend voor de wet van 2027, en zonder bijzondere gegevens.

Veelgestelde vragen over biometrie en de prikklok

Mag ik een vingerafdrukprikklok gebruiken als mijn werknemers toestemmen?

Zeer waarschijnlijk niet. De Gegevensbeschermingsautoriteit oordeelt dat toestemming in een arbeidsrelatie niet vrij is door de gezagsverhouding, en dus geen geldige rechtsgrond vormt. Je hebt een andere rechtsgrond en een aantoonbare noodzaak nodig, en die is er zelden als een pincode of QR-code hetzelfde doel bereikt.

Is gezichtsherkenning anders dan een vingerafdruk?

Nee. Gezichtsherkenning, irisscan en vingerafdruk zijn allemaal biometrische gegevens en dus bijzondere persoonsgegevens onder artikel 9 van de AVG. Dezelfde strenge regels gelden.

Wat met een badge of kaart?

Een badge, kaart of pincode is gewone persoonsgegevens: toegestaan als je werknemers informeert over doel, toegang en bewaartermijn. Ze zijn ook precies de alternatieven die de Gegevensbeschermingsautoriteit noemt in plaats van biometrie.

Mag ik de GPS-locatie registreren bij het klokken?

Ja, als je het beperkt tot het moment van het klokken, het doel uitlegt (bevestigen dat iemand op de werkplek of werf is) en de werknemer niet de hele dag volgt. Vermeld het in je arbeidsreglement of privacyverklaring voor werknemers.

Bronnen


Probeer Cloxo een maand gratis

Start je gratis maand, zonder betaalgegevens. Alle functies in elk plan, vanaf €7 per maand per team. De actuele stand van de wet volg je op de wetstatus-pagina; de gratis gids bevat een retroplanning tot april 2027.